امروزه با پیشرفت در صنعت ساختمان نیاز به مصالح با دوام بالا برای این کار بیشتر احساس می شود. برای همین است که فعالان در این صنعت به دنبال ساخت این گونه مصالح ساختمانی هستند. موزاییک پلیمری از جمله این مصالح ساختمانی است. در این مقاله با این ماده بیشتر آشنا خواهیم شد.

موزاییک چیست؟

موزاییک یک نوع مصالح ساختمانی است که برای فرش کردن فضاهای بیرون از ساختمان استفاده می شود. اما نسبت به این که در کجا استفاده شود انواع گوناگونی دارد. جنس موزاییک خود از بتن متراکم است. این بتن توسط فشار پرس و یا ویبره متراکم می شود. این تراکم بتن به آن دوام در برابر سایش و شرایط محیطی را می دهد. اما موزاییک ها به چهار دسته بزرگ تقسیم می شوند. این چهار دسته عبارتند از تک لایه، دو لایه، موزاییک پلیمری و واش بتن یا شسته. این چهار دسته هر کدام ویژگی خاصی دارند که آنها را از هم متمایز می کند.

موزاییک پلیمری

موزاییک پرسی یا حیاطی

این نوع موزاییک یک نوع بتن متراکم است که در اثر فشار این تراکم را به دست آورده است. مواد اولیه این نوع ماسه، سیمان، سنگدانه، پودر سنگ و آب است. این موزاییک در دو سطح تولید می شود.

-لایه رویی یا رنگ موزاییک، این لایه طرح موزاییک بر روی آن نقش می بندد و از سیمان، پودر سنگ، سنگ دانه های رنگی و آب تشکیل شده است.

-لایه زیرین یا نارین، این لایه ضخیم تر از لایه رویی است و تحمل فشار بر روی آن بیشتر است. مواد تشکیل دهنده ی آن هم مانند لایه رویی است.

نحوه تولید موزاییک پرسی

مواد اولیه را با هم مخلوط کرده در قالب فلزی می ریزند. با کمک یک دستگاه فشار این مواد بر روی هم پرس شده و متراکم می شوند. میزان این فشار هم به مواد تشکیل دهنده و نوع و اندازه سنگدانه ها دارد. بعد این موزاییک های تولید شده ساب می خورند. این نوع موزاییک ها به رنگ قرمز و زرد تولید می شوند. برای تولید این رنگ ها از خاک سرخ هماتیت و گل ماش استفاده می شود.

موزاییک پلیمری و مواد تشکیل دهنده آن

این نوع موزاییک از نظر مقاومت و دوام از انواع دیگر با دوام تر است. مواد تشکیل دهنده این موزاییک عبارتند از

-سیمان پرتلند معمولی

-ماسه با دانه بندی و جنس مناسب و دانه های ریز کم

-رزین سنگ مصنوعی یا همان فوق روان کننده های پلی کربوکسیلات

-رنگ دانه های شیمیایی که به آن پیگمنت می گویند.پیگمنت ها دارای رنگ های مختلف مانند مشکی، سفید، قرمز، قهوه ای،     زرد، آبی و سبز هستند. این پیگمنت ها به غیر از استفاده در موزاییک پلیمری در صنایع رنگ و پلاستیک و کاشی هم کاربرد دارند.

-آب

– افزودنی های مجاز

این مواد و افزودنی های شیمیایی و معدنی مانند فوق روان کننده های پلی کربوکسیلات و سیمان بین مواد چسبندگی ایجاد کرده و مقاومت این موزاییک ها را تامین می کند. رنگ دانه ها در برابر اشعه ماوراء بنفش و محیط های قلیایی مقاوم هستند و رنگ مورد نظر را به مصالح می دهد. این مواد ترکیب شده در قالب های سیلیکان و ای بی اس و لاستیکی ریخته می شوند. این قالب ها طرح دلخواه را به این موزاییک می دهد. همان گونه که گفته شد موزاییک پلیمری از انواع دیگر موزاییک متراکم تر و مقاوم تر است و این تراکم را بر اثر فرایند پلیمریزاسیون و لرزش که بر روی میز ویبره به آن می دهد به  دست می آورد.

این موزاییک پلیمری یک نوع سنگ مصنوعی است که در اثر تغییر در ساختار مولکولی سیمان که به آن پلیمریزاسیون می گویند و باعث به وجود آمدن شبکه ای زنجیره مانند به وجود آمده است. این فرایند باعث کریستاله شدن سیمان می شود و شبکه هایی بلوری در ان شکل می گیرد. برای همین موزاییک مقاومتی بیشتر از دو برابر موزاییک های دیگر دارد. به خاطر وجود ترکیبات رنگی این موزاییک رنگ های جذاب و زیبایی دارد. استحکام آن نیز به مقاومت در برابر شرایط آب و هوایی بسیار سرد بسیار کمک می کند.

مزایای موزاییک پلیمری

این نوع موزاییک نسبت به موزاییک های دیگر مانند موزاییک های حیاطی مزایای بسیاری دارد. در زیر به شرح برخی از این مزایای موزاییک پلیمری می پردازیم.

1-ضد سایش

 این نوع موزاییک به دلیل مقاومت کم لایه رویی و ساب خوردگی در آن و همین طور استفاده از رنگ دانه های معدنی در این لایه مقاومت سایشی بسیار کم است. اما در موزاییک های حیاطی اولین مشکلی که ایجاد می شود ساییدگی سطح آن است. بعد از از بین رفتن سطح رویی سطح زیرین که بدون رنگ و زیبایی است دیده می شود  به محیط جلوه ای زشت می دهد. در موزاییک های پلیمری به دلیل استفاده کردن رنگدانه های شیمیایی این نوع در برابر سایش مقاوم هستند. در بعضی از این نوع موزاییک ها این رنگدانه ها ضد سایشی را بالا هم می برند. اما فراموش نکنید که استفاده از رنگ دانه ها فقط با کمک فوق روان کننده ها امکان پذیر است.

2-تنوع رنگ

به دلیل استفاده از رنگ دانه های شیمیایی امکان تولید موزاییک های پلیمری بارنگ های متنوع بسیار زیاد است. در موزاییک های حیاطی به خاطر استفاده نکردن از فوق روان کننده ها نمی توان از رنگدانه های شیمیایی نیز استفاده نمود. بنابراین این نوع موزاییک ها فقط به رتنگ های قرمز و زرد تولید می شوند. رنگ دانه های شیمیایی بسیار ریز هستند و فقط با کمک  روان کننده ها می توان در مخلوط آن را پخش کرد.

3-موزاییک مقاوم در برابر سرما

در این نوع موزاییک به علت تراکم بسیار بالا مقاومت در برابر سرما بیشتر است. در موزاییک پرسی یا همان حیاطی این تراکم وابسته به میزان فشار دستگاه پرس است اما پلیمری با افزایش در صد مواد تراکم هم بالا می رود. با افزایش تراکم قدرت نفوذ آب به داخل موزاییک کم می شود و در شرایط سرما و یخبندان موزاییک ترک نمی خورد. جذب آب در این نوع موزاییک کمتر از 3 در صد است.

4-تنوع طرح

در این نوع موزاییک ها به علت نوع تولید می توان از طرح های متنوع و زیبایی استفاده کرد اما موزاییک های حیاطی به علت نوع تولید که به روش پرسی است امکان ایجاد تنوع در طرح وجود ندارد.

5-عدم نیاز برش

این نوع موزاییک در ابعاد استاندارد و مناسب تهیه می شود. این ویژگی موزاییک را از برش زدن در هنگام استفاده بی نیاز می کند.

6-قیمت موزاییک پلیمری

این نوع موزاییک با فناوری پیشرفته ساخته شده است و نسبت به موزاییک های سنتی عمر و مقاومت بالایی دارند. قیمت این نوع هم نسبت به عمر استفاده از آنها بسیار مناسب است.

7-نصب راحت و آسان

این نوع موزاییک بدون نیاز به تجهیزات خاصی به راحتی به مکان مورد نظر نصب می شود. زیرا در حین قالب گیری با توجه به نصب راحت تولید شده است.

8-مقاومت در برابر ضربه

موزاییک پلیمری نسبت به انواع دیگر در برابر ضربه مقاومتی حدود سه برابر بتن را دارا است. این مقاومت به دلیل فرمولاسیون خاص و استفاده از تکنولوژی نوین است.

معایب موزاییک پلیمری

با توجه به اینکه این نوع موزاییک ها دارای مزایای زیادی است اما دارای معایب نیز هست که استفاده از این نوع موزاییک را محدود می کند.

1-حساس بودن موزاییک تولید شده به درصد مواد اولیه و مخصوصا فوق روان کننده ها و آب.

2-حساس بودن موزاییک به زمان میکس کردن مواد اولیه و حتی ترتیب اضافه کردن آن ها.

3-حساس بودن موزاییک به کیفیت و نوع ماده فوق روان کننده و مواد جامد آن.

4-حساس بودن موزاییک به کیفیت و کمیت رنگدانه در طرح مخلوط.

5-در صورتی که از پودر سنگ  یا مخلوط خاک در ماسه برای تولید آن استفاده شود موزاییک ترد شده و از بین می رود.

تمام نکاتی که در بالا گفته شد در تولید و ساخت یک موزاییک پلیمری با کیفیت دخیل است اما سازندگان موزاییک های سنتی و پرسی این حساسیت را در تولید محصولات خود نداشته و از پودر سنگ در آن استفاده می کنند.  استفاده از این مواد به کیفیت کار تولید شده صدمه زده و موجب ترک خوردگی در محصول می شود.برای همین تولید موزاییک پلیمری توسط موزاییک سازان سنتی امکان ندارد. تولید این محصول با کیفیت و استانداردهای لازم فقط توسط افراد متخصص امکان پذیر است.

موارد کاربرد موزاییک های پلیمری

این نوع موزاییک های پلیمری در همه جا کاربرد دارند. حتی بر اساس نوع و شرایط مصرف با تغییر در فرمولاسیون و قالب می توان در فضای داخلی و خارجی ساختمان مورد مصرف قرار داد.  به طور نمونه می توان از این نوع موزاییک در، کفپوش های بتنی پیاده روها استفاده کرد. پوشش کف حیاط، سنگ بام، کفپوش حیاط ویلاها، سنگ فرش پارکینگ، سنگ فرش معابر و… از دیگر موارد کاربرد این نوع موزاییک است. فضا های داخلی ساختمان هم مانند، کف، دیوار، دکوراتیو و.. مورد استفاده این موزاییک پلیمری است.